Monday, February 9, 2026

ఇన్నాళ్లు దయరాకున్న

 

శ్రీ త్యాగరాజ స్వామి వారు రచించిన "ఇన్నాళ్లు దయరాకున్న" అనే కీర్తనకు సంబంధించిన వివరాలు, ప్రతిపదార్థం మరియు సమగ్రమైన తాత్పర్యం  10 02 2026
కీర్తన వివరాలు
రాగము: నారాయణగౌళ
తాళము: చాపు
వాగ్గేయకారుడు: త్యాగరాజ స్వామి
పల్లవి
ఇన్నాళ్లు దయరాకున్న వైనమేమి
ఇప్పుడైన దెలుపవయ్యా
ప్రతిపదార్థం:
ఇన్నాళ్లు: ఇన్ని రోజులుగా / ఇంతకాలముగా
దయ: కరుణ
రాకున్న: కలగకపోవడానికి
వైనము + ఏమి: కారణం ఏమిటో
ఇప్పుడైన: ఇప్పటికైనా
తెలుపవయ్యా: వివరించు తండ్రీ!
తాత్పర్యం: ఓ రామచంద్రా! ఇన్ని రోజులుగా నాపై నీకు కరుణ కలగకపోవడానికి గల కారణం ఏమిటో నాకు ఇప్పటికైనా వివరించు.
అనుపల్లవి
చిన్ననాటనుండి నిన్నే గాని నే 
నన్యుల నమ్మితినా ఓ రామ నీ
ప్రతిపదార్థం:
చిన్ననాట నుండి: నా బాల్యం నుంచే
నిన్నే గాని: నిన్ను తప్ప
నేను + అన్యుల: నేను ఇతరులను (వేరే దేవతలను లేదా వ్యక్తులను)
నమ్మితినా: నమ్ముకున్నానా? (లేదు అని భావం)
తాత్పర్యం: రామా! నా చిన్నతనం నుండి నేను నిన్నే నమ్ముకున్నాను తప్ప, వేరే ఎవరినీ ఆశ్రయించలేదు కదా!
చరణం - 1 
అలనాడు తరణిసుతార్తిని దీర్పను
వెలసి నిల్వగలేదా అదియుగాక 
బలము జూపలేదా వాని నేర
ములను దాచుకొని చెలిమిజేసి పద
ముల భక్తీ గలేదా నాయందు నీ
ప్రతిపదార్థం:
అలనాడు: ఆనాడు (రామాయణ కాలంలో)
తరణిసుత + ఆర్తిని: సూర్యపుత్రుడైన సుగ్రీవుని యొక్క కష్టాన్ని
దీర్పను: పోగొట్టడానికి
వెలసి: సాక్షాత్కరించి / ప్రత్యక్షమై
నిల్వగలేదా: తోడుగా నిలబడలేదా?
అదియుగాక: అంతేకాకుండా
బలము జూపలేదా: నీ పరాక్రమాన్ని చూపి అతడికి రాజ్యం ఇవ్వలేదా?
వాని నేరములను దాచుకొని: సుగ్రీవుడు తన కార్యము (సీతాన్వేషణ) మరచి భోగాలలో మునిగినా, అతని తప్పులను క్షమించి
చెలిమిజేసి: స్నేహం చేసి
పదముల భక్తి: నీ పాదాల పట్ల భక్తిని
ఈగలేదా: ప్రసాదించలేదా?
విశేషాలు 
ఈ కీర్తనలో త్యాగరాజ స్వామి వారు భగవంతునితో చాలా చనువుగా, ఒక రకమైన "నిందాస్తుతి" (దూషిస్తున్నట్లుగా కనిపిస్తూనే పొగడటం) చేస్తూ తన ఆవేదనను వెలిబుచ్చారు:
సుగ్రీవుని ఉదాహరణ: సుగ్రీవుడు సూర్యపుత్రుడై ఉండి కూడా కష్టాల్లో ఉన్నప్పుడు, రాముడు స్వయంగా వెళ్లి అతడికి అభయమిచ్చాడు. వాలిని వధించి సుగ్రీవుడికి రాజ్యాన్ని ఇచ్చాడు.
క్షమాగుణం: సుగ్రీవుడు రాజ్యం పొందాక, రాముడికి ఇచ్చిన మాటను (సీతమ్మ జాడ కనిపెట్టడం) కొంతకాలం మర్చిపోయి భోగాల్లో తేలిపోయాడు. అది నేరమే అయినా, రాముడు అతడిని శిక్షించకుండా, ఆ తప్పులను మన్నించి తన పాదభక్తిని ప్రసాదించాడు.
త్యాగయ్య ఆవేదన: "రామా! సుగ్రీవుడు అపరాధం చేసినా అతడిని ఆదుకున్నావు. కానీ నేను చిన్నతనం నుండి నిన్నే నమ్ముకుని, ఎప్పుడూ నిన్ను మర్చిపోకుండా ఉన్నాను. అలాంటి నాపై నీకు ఇంకా దయ ఎందుకు కలగడం లేదు?" అని త్యాగయ్య ప్రశ్నిస్తున్నారు.

చరణం 2: నిరాడంబర భక్తి
ధనగజాశ్వములు తనకు దయసేయు
మని నే నిన్నడిగినానా ఇంక నే 
కనక మిమ్మనినానా శ్రీరామ నా 
మనసున నిను కులధనముగ సంర
క్షణము జేసితి గాని మరచినానా
ప్రతిపదార్థం
ధన గజ అశ్వములు: సంపదలు, ఏనుగులు, గుర్రాలు (రాజ్య వైభవం)
దయసేయుమని: అనుగ్రహించమని
నే నిన్నడిగినానా: నేను నిన్ను ప్రార్థించానా?
కనకము: బంగారము
ఇమ్మనినానా: ఇవ్వమని అడిగానా?
కులధనముగ: వంశపారంపర్యంగా వచ్చే గొప్ప సంపదగా
సంరక్షణము జేసితి: నా మనసులో నిన్ను భద్రపరుచుకున్నాను
మరచినానా: ఎప్పుడైనా నిన్ను విస్మరించానా?
తాత్పర్యం
ఓ శ్రీరామా! నేను నిన్ను ధనము గానీ, ఏనుగులు, గుర్రాలు వంటి రాజ్య సంపదలు గానీ ఇవ్వమని అడిగానా? కనీసం బంగారం కావాలని కోరానా? నిన్ను నా వంశపారంపర్యంగా వచ్చే గొప్ప నిధిగా భావించి నా మనసులో నిరంతరం పూజిస్తున్నాను తప్ప, నిన్ను ఎన్నడూ మరువలేదు కదా!
విశేషాలు 
నిరుపాధిక భక్తి: త్యాగరాజ స్వామి వారు భౌతిక సుఖాలను కోరని తన నిశ్చల భక్తిని చాటిచెప్పారు.
భగవంతుని వాత్సల్యం: సుగ్రీవుడు పొరపాట్లు చేసినా క్షమించిన రాముడు, చిన్నతనం నుండి భక్తితో ఉన్న తనను ఎందుకు అనుగ్రహించడం లేదని త్యాగయ్య ఇక్కడ "నిందాస్తుతి" చేస్తున్నారు.
కులధనం: భగవంతుని నామాన్ని తన వంశానికే గొప్ప సంపదగా ఆయన భావించారు.
చరణం - 3
తల్లిదండ్రు లన్నదమ్ములు నీ వని 
యుల్లము రంజిల్ల పెద్దలతోను
కల్లలాడక మొల్ల సుమముల నీ
చల్లని పదము కొల్లలాడుచు వెద 
చల్లితిఁ గాని త్యాగరాజునిపై నీ
ప్రతిపదార్థం
తల్లిదండ్రులు + అన్నదమ్ములు: నా తల్లి, తండ్రి మరియు తోబుట్టువులు.
నీవని: నువ్వే అని భావించి.
ఉల్లము రంజిల్ల: మనసు సంతోషించేలా.
పెద్దలతోను కల్లలాడక: పెద్దల వద్ద అబద్ధాలు చెప్పకుండా.
మొల్ల సుమముల: మొల్ల పూలతో.
నీ చల్లని పదము: నీ పవిత్రమైన పాదాలను.
కొల్లలాడుచు వెదచల్లితి: అమితమైన భక్తితో పూజించాను.
త్యాగరాజునిపై: ఈ త్యాగరాజుని పట్ల.
తాత్పర్యం
రామా! నా తల్లి, తండ్రి, అన్నదమ్ములు అంతా నువ్వేనని నమ్మి, నా మనసు నీపైనే లగ్నం చేశాను. పెద్దల వద్ద ఎన్నడూ అబద్ధం ఆడకుండా, చక్కని పూలతో నీ చల్లని పాదాలను నిరంతరం పూజించాను. ఇంతటి భక్తితో ఉన్న ఈ త్యాగరాజునిపై నీకు ఇంకా దయ కలగడం లేదేమి?.
విశేషాలు 
నిష్కామ భక్తి: త్యాగరాజ స్వామి భౌతికమైన సంపదలను కోరక, కేవలం భగవంతుని సాక్షాత్కారమే పరమావధిగా జీవించారని ఈ కీర్తన స్పష్టం చేస్తోంది.
కులధనం: రాముడిని తన వంశానికే గొప్ప సంపదగా (కులధనం) వర్ణించడం ఆయన అనన్య భక్తికి నిదర్శనం.
శరణాగతి: "మాతా రామో మత్పితా రామచంద్రః" అన్నట్లుగా, సర్వస్వం రాముడే అని భావించే శరణాగతి ప్రపత్తి ఇక్కడ కనిపిస్తుంది.

No comments:

Post a Comment

నాదతనుమనిశం శంకరం

  నాదతనుమనిశం శంకరం రాగం: చిత్తరంజని | తాళం: ఆది | మేళకర్త: 19 కీర్తన: పల్లవి: నాదతనుమనిశం శంకరం నమామి మే మనసా శిరసా ॥నాదతను॥ అనుపల్లవి: మోద...