మహాభక్త శిఖామణి శ్రీ త్యాగరాజ స్వామి విరచితమైన "ఇది సమయమురా" అనే కీర్తనకు రాగ, తాళ సహిత విపుల వివరణ :08 -02 -2026
కీర్తన వివరాలు
సంఖ్య: 35
రాగము: చాయానాట
తాళము: దేశాది
మేళము: 34 (వాగధీశ్వరి జన్య రాగం)
పల్లవి
"ఇది సమయమురా ఇనకులతిలక"
ప్రతిపదార్థం:
ఇది: ఇప్పుడు (ప్రస్తుతం నెలకొన్న పరిస్థితులు)
సమయమురా: తగిన సమయము (రక్షించడానికి సరైన తరుణం)
ఇనకులతిలక: సూర్యవంశంలో (ఇన కులంలో) పుట్టిన వారిలో శ్రేష్ఠుడవైన ఓ రామా!
భావం: సూర్యవంశ తిలకుడవైన ఓ శ్రీరామా! నన్ను, ఈ లోకాన్ని రక్షించడానికి ఇదే సరైన సమయము.
విశేషం: భక్తుడు తన ఆర్తిని తెలుపుతూ, స్వామిని తన వంశ మూలాల పేరుతో పిలుస్తూ బాధ్యతను గుర్తు చేస్తున్నట్లుగా ఇక్కడ కనిపిస్తుంది.
అనుపల్లవి
"విదళితకలిదుర్మద గజగమన / మొదట బల్కినది నిజముగ జేయ"
ప్రతిపదార్థం:
విదళిత: అణచివేసిన/సంహరించిన
కలిదుర్మద: కలియుగము యొక్క చెడు గర్వమును
గజగమన: ఏనుగు నడక వంటి గంభీరమైన నడక కలవాడా!
మొదట బల్కినది: పూర్వం (గీతలో లేదా ఇతర సందర్భాల్లో) నీవు చెప్పిన మాటను
నిజముగ జేయ: సత్యం చేయడానికి (నెరవేర్చడానికి)
భావం: కలియుగంలోని అహంకారాన్ని అణచివేసేవాడా! గంభీరమైన నడక గలవాడా! పూర్వం నీవు ఇచ్చిన మాటను నిలబెట్టుకోవడానికి ఇదే సరైన సమయం.
వ్యాఖ్యలోని విశేషం: భగవద్గీతలోని "యదా యదా హి ధర్మస్య..." శ్లోకాన్ని ఇక్కడ సమన్వయం చేయవచ్చు. ధర్మానికి గ్లాని కలిగినప్పుడు అవతరిస్తానని చెప్పిన నీవు, ఇప్పుడు ఆ మాటను నిలబెట్టుకోమని త్యాగయ్య ప్రార్థిస్తున్నారు.
చరణం
"కలిపురుషుండు నాటకమును గట్ట దలచినాడు శ్రీ త్యాగరాజనుత
ఖలమతములనె యాగములకు మేకలుగ నరుల జేయును దయజూడ"
ప్రతిపదార్థం:
కలిపురుషుండు: కలికాలానికి అధిపతి అయిన పురుషుడు
నాటకమును కట్ట దలచినాడు: ఒక చెడు మాయా నాటకాన్ని ఆడాలని నిశ్చయించుకున్నాడు
త్యాగరాజనుత: త్యాగరాజుచే కొలవబడేవాడా!
ఖలమతములనె: దుష్టమైన మతములనే/సిద్ధాంతములనే
యాగములకు: యజ్ఞములకు
మేకలుగా నరుల జేయును: మనుషులను బలిపశువులైన మేకలుగా మార్చుతున్నాడు
దయజూడ: కరుణతో మమ్మల్ని కాపాడు
భావం: కలిపురుషుడు లోకంలో ఒక మాయా నాటకాన్ని ఆరంభించాడు. దుష్ట సిద్ధాంతాలనే యజ్ఞాలలో అమాయక ప్రజలను బలిపశువులుగా (మేకలుగా) వాడుకుంటున్నాడు. వారిని రక్షించడానికి నీవు దయచూడాలి.
వ్యాఖ్యాన విశేషాలు
కలి ప్రభావం: కలిపురుషుడు తన మాయా నాటక రంగం మీద నాస్తికత్వం, అధర్మం, కేవలం ఇంద్రియ సుఖాలకే ప్రాధాన్యత ఇచ్చే దుష్ట మతాలను వ్యాపింపజేస్తున్నాడు.
బలిపశువులుగా ప్రజలు: యజ్ఞాలలో మేకలను వధించి హోమం చేసినట్లుగా, ఈ అజ్ఞానపు మతాలు అనే అగ్ని జ్వాలల్లో సామాన్య ప్రజలు తమ పరమార్థాన్ని కోల్పోయి సమిధలుగా (ఆహుతి) మారిపోతున్నారు.
త్యాగయ్య ఆర్తి: ఈ కీర్తన ద్వారా త్యాగరాజ స్వామి కాలంలో అనేక దుష్ట మతాల ప్రచారం జరుగుతున్నట్లు తెలుస్తోంది. వాటిని సహించలేక, నిజమైన భక్తిని కాపాడమని తన ఆరాధ్య దైవమైన రాముడిని ఆయన వేడుకుంటున్నారు.
అవతార ప్రయోజనం: దుష్టులను శిక్షించి, శిష్టులను రక్షించడమే దైవకార్యమని, ప్రస్తుత సంక్షోభ సమయంలో ఆ కార్యాన్ని త్వరగా చేపట్టమని భక్తుడి హెచ్చరిక లేదా విన్నపమే ఈ కీర్తన.
No comments:
Post a Comment